WYOMING, the Cowboy State

Overzicht en geschiedenis

Wyoming : bezienswaardigheden
andere staten

~ ~ ~ ~

OVERZICHT

WYOMING is gekend als the Cowboy State, en tevens als the Equality State, omdat het als eerste staat het stemrecht verleende aan vrouwen. Zijn naam is een samentrekking van het Indiaanse woord Mecheweamiing (op de grote vlakten), wat de naam was voor de Wyoming vallei in noord Pennsylvania. In 1890 trad Wyoming als 44ste staat toe tot de US. De hoofdstad en grootste stad is Cheyenne.

De oppervlakte bedraagt ca. 253.000 km2, maar een derde bestaat uit de Rocky Mountains. Wyoming staat als laatste in bevolking en fabricatie. De bevolking bestaat uit een kleine 500.000 zielen, met een dichtheid van 2 per km2. Ongeveer 20 % van de staat is bebost, en de hoogste berg is Gannett Peak met 4.207 m.

De helft van het grondgebied is eigendom van de federale regering, en er zijn vele parken. In het noordwesten vindt men Yellowstone National Park, met zijn vele vulkanische bronnen en geisers (en zijn super-vulkaan...). Het werd opgericht in 1872, als eerste nationale park ! De bronnen van de Missouri-Mississippi, Columbia en Colorado rivieren liggen allen in Wyoming. Het dierenrijk is bijzonder goed vertegenwoordigd met grote dieren zoals de eland, bergschaap, mule deer, grizzly beer, bergleeuw of cougar, vos, coyote, bobcat, otter, bever en wasbeer.

De staat bezit zeer grote natuurlijke rijkdommen. Mijn- en landbouw spelen nog steeds een belangrijke rol, maar ook aardgas en toerisme zijn belangrijk.

De grootste bezienswaardigheid is de ongewoon prachtige natuur in de bergen van Wyoming. Er zijn twee grote natuurparken, Yellowstone en Grand Teton National Park. Devil's Tower National Monument is een spectaculaire vulkanische rotsformatie. De Cheyenne Frontier Days rodeo is één van de grootste rodeo's ter wereld, en hij vindt plaats in juli. Maar elke zondag vindt er wel ergens een rodeo plaats in the Cowboy State!

map van Wyoming

~ ~ ~ ~

GESCHIEDENIS

Voorgeschiedenis

*** Lees meer over Pre-historische Amerikaans-Indiaanse Culturen ***

De belangrijkste stammen waren de Cheyenne, Arapaho, Sioux, Blackfoot, Crow, Shoshone en Bannock, maar ook de Ute, Flathead, Nez Perce en de Kiowa. Het waren nomaden, die in kleine gemeenschappen tot honderd personen samenwoonden, en vooral op de buffel jaagden. Rond 1650 begonnen ze het paard te gebruiken voor de jacht, het transport en de onderlinge handel. De rijkdom van de stam werd gemeten aan het aantal paarden, en dus werden er onderling flink wat gestolen... Gedurende de 18de en 19de eeuw immigreerden vele stammen vanuit het oosten, daar verjaagd door blanke kolonisten. Toen de bevolking toenam, laaiden ook de stammentwisten op.

Alhoewel het gebied steeds inbegrepen werd in Europese verdragen, zette er gedurende lange tijd geen Europeaan een voet in. Mogelijk bezochten de Spanjaarden het rond 1600, en de Franse handelaar François de La Vérendrye in 1743.

Tussen 1689 en 1763 werd de economische rivaliteit over de uiterst lucratieve pelshandel de aanleiding tot een serie oorlogen tussen Frankrijk en Groot-Brittannië, die uitmondde in de French and Indian War (1754-1763), die eveneens in Europa werd uitgevochten als de Zevenjarige Oorlog (1756-1763).

In 1762 vroegen de Fransen Spanje om hulp, en gaven hen in ruil hun gebieden ten westen van de Mississippi, en New Orleans. In 1763 gaf Frankrijk zich over, en met het Verdrag van Parijs stond het al zijn gebieden ten oosten van de Mississippi af aan Groot-Brittannië. In 1795 eiste Napoleon dit gebied echter terug op, en in 1803 verkocht hij alle Franse bezittingen aan de USA met de Louisiana Purchase.

Hierop stuurde president Thomas Jefferson de Lewis and Clark expeditie uit om de nieuwe gebieden te verkennen. Deze vertrok in 1804 van St Louis, volgde de Missouri en Jefferson rivieren tot in de Rockies, en geraakten tot in Oregon met de hulp van Sacagawea, de Shoshone vrouw van de Franse trapper Toussaint Charbonneau. Hun rapport over de expeditie over de Rockies opende de hele streek voor kolonisten. Over de volgende veertig jaar beheersten de North West Company, de Hudson's Bay Company, de Missouri en Rocky Mountain Fur, en de American Fur Company het gebied. De concurrentie was hevig en de bedrijven manoeuvreerden doorlopend tegen elkaar voor grotere invloed en macht. tegen 1840 waren de bevers echter zowat uitgeroeid, en vervingen hun klanten beverpels door zijde, wat meteen het einde betekende van de trappers en de handelaars !

In 1834 werd het eerste fort gebouwd, Fort Laramie, genaamd naar een Franse trapper, Jacques la Ramie. Het gebied werd geleidelijk een doorgang voor kolonisten op weg naar Oregon of Californië. Op twintig jaar tijd trokken wel 500.000 kolonisten doorheen de staat, maar slechts weinigen bleven er ook wonen. Deze kolonisten doodden de buffels, verwoestten Indiaanse aanplantingen, en verjoegen de Indianen. In 1848 werden gedeelten van Wyoming gevoegd bij het Oregon Territory, en in hetzelfde jaar verwierf de US nog meer gebied van Spanje, na de Mexicaanse oorlog.

In 1847 werd een federale Indiaanse agent aangesteld om te onderhandelen met de Indianen. In 1851 vond zulk een overleg plaats in Fort Laramie, waarbij wel 10.000 Indianen aanwezig waren. De Indianen kregen zo'n 50.000 $ waarde in allerlei snuisterijen, een jaarlijkse toelage voor de volgende vijftig jaar, en wel omschreven gebieden, als compensatie voor hun geleden verlies. Slechts één jaar later werden de oorspronkelijke vijftig jaar reeds teruggebracht tot slechts tien jaar... In 1854 ontstond een domme ruzie met de Sioux over een verloren koe, en dit groeide uit tot een heuse belegering van Fort Laramie. Federale troepen namen daarop weerwraak, en vermoorden 85 Sioux, en namen hun vrouwen en kinderen gevangen !

In 1861 brak de Amerikaanse Burgeroorlog uit, en de troepen werden terug naar het oosten geroepen. Vele verdragschendingen gebeurden omwille van de Gold Rush, en de doortocht over Indiaans gebied. Nieuwe conflicten braken uit, en het jaar 1865 werd bekend als "the Bloody Year on the Plains"... Nieuwe forten werden gebouwd op Indiaans gebied, maar één jaar later weer verlaten na aanvallen van de Sioux.

In 1867 werd er goud gevonden in de Carissa Lode, en de Union Pacific spoorweg haastte zich om een aansluiting te maken. Op slag klom de bevolking van minder dan duizend naar meer dan 11.000 bewoners ! In 1868 tekenden sommige Sioux stammen een nieuw verdrag, dat hen een reservaat van 57.000 km2 gaf in South Dakota, en jachtrechten in Montana.

Andere Sioux stammen gingen echter niet akkoord met dit verdrag, en ze bleven wonen in de gebieden die hen bij het vorige verdrag waren toegewezen. In 1873 werd er een spoorweg gebouwd op Indiaans grondgebied, en een jaar later werd er goud gevonden in the Black Hills in South Dakota, midden in het Sioux gebied. De federale regering trachtte "manmoedig" haar verdrag te respecteren (wel, toch zeker gedurende zes maanden...), maar trok nadien haar soldaten terug en gaf hierdoor vrij spel aan duizenden goudzoekers. Op één jaar tijd zaten er niet minder dan 25.000 blanken op Sioux grondgebied !

Opnieuw werden er troepen gezonden om de Indianen te verjagen, ondanks de voorgaande verdragen. Op 25 juni 1876 versloegen de Hunkpapa Sioux Sitting Bull en de Oglala Sioux Crazy Horse de troepen van de wel moedige, maar gloriezieke en tactisch nogal inepte generaal Custer bij Little Bighorn in Montana, met massieve weerwraak als gevolg. Pas in 1881 gaf Sitting Bull de ongelijke strijd op.

Ook de Shoshone hadden een verdrag gesloten in 1868, waarbij ze een reservaat van 900.000 hectare hadden bekomen. In 1877 aanvaardden ze dat de federale regering er tijdelijk Arapaho Indianen in onderbracht, die nochtans hun erfvijanden waren, en enkel tot een nieuw gebied zou gevonden worden. Nochtans duurde dit tijdelijk maar liefst een-en-zestig jaar tot in 1938, en toen betaalde de federale regering gewoon vier miljoen dollar schadevergoeding aan de Shoshone. De Arapaho kregen natuurlijk nooit een ander gebied...

De grenzen van de huidige staat werden meer dan dertig maal veranderd... In 1848 was het een deel van het Oregon Territory, in 1853 ging het naar het Washington Territory, in 1861 werd het verschoven naar het Dakota Territory, in 1863 dan weer naar het Idaho Territory, in 1864 werd het verplaatst naar het Montana Territory, en eindelijk, nog steeds in 1864, ging het terug naar het Dakota Territory... In 1868 werd het Wyoming Territory opgericht, en de komst van de spoorweg moedigde mijnbouw en veehouderij aan.

De veehouders groepeerden zich in de Stock Association of Laramie County, en in 1878 werd dit de Wyoming Stock Growers Association. Deze organisatie werd zó machtig, dat ze alles konden doen wat ze wilden ! Tegen 1885 bezaten de leden méér dan één miljoen dieren ! Het resultaat was natuurlijk overbegrazing, en het volgende jaar veroorzaakte een droogte een massale veesterfte. De vleesprijzen kelderden wegens overproductie, en vele veehouders gingen failliet. Grote kudden schapen verschenen, wat dan weer leidde tot zware gevechten tussen schapen- en veehouders.

Staat

In 1890 trad Wyoming als 44ste staat toe tot de US. In 1892 groeide de conflicten uit tot een kleine oorlog, toen grote veehouders Texaanse revolverhelden huurden en Johnson County aanvielen, zogenaamd om veedieven te vangen. Ze vermoorden een paar schapenhouders, en werden na verdere gevechten opgepakt door federale troepen om voor de rechter te verschijnen. Nochtans was dat laatste gedeelte enkel voor de show, want de rechtszaak kwam er nooit, en ze werden stilletjes vrijgelaten...

De Union Pacific Railroad kwam naar Wyoming wegens de grote kolenvoorraden. Hun arbeidersbeleid was echter niet zeer gunstig, en gaandeweg vervingen ze bijna al hun Amerikaanse arbeiders door Chinezen, die veel goedkoper waren en zich niet verenigden in vakbonden... In 1885 werden achtentwintig Chinezen vermoord door blanke arbeiders !

Naast de kolenindustrie ontwikkelde zich rond 1910 ook de olie-industrie. In 1920 brak er een sappig corruptieschandaal uit, toen Warren Harding tot president werd gekozen. Zijn minister van binnenlandse zaken (eerder binnenlandse ZAKKEN...) hevelde in 1922 stiekem alle rechten van de Teapot Dome olievelden over naar de zakenman Harry Sinclair, daar waar ze eigenlijk bestemd waren als Amerikaanse reserve. In ruil kreeg hij toevallig een grote lening om te kunnen speculeren... Na veel klachten kon het Congres niet anders dan de zaak te "onderzoeken". Ze ontsloegen wel de minister, maar het duurde opnieuw vijf jaar eer het "abuis" werd rechtgezet...

Gedurende de jaren 1930 hield de Grote Depressie lelijk huis in de hele economie. Landbouwprijzen zakten, landbouwers gingen failliet, mijnen sloten, banken gingen bankroet, en bovenop kwam een ernstige droogte de zaken nog verergeren. Wereldoorlog II (1940-1945) gaf de landbouw een hoogstnodige injectie, en na de oorlog werd mijnbouw de belangrijkste industrie.

In 1956 waren er vierendertig bedrijven, die zich bezig hielden met het ontwikkelen van uranium. Na Nochtans stortte ook deze industrie massaal ineen na het ongeluk op Three-Mile Island in Pennsylvania in 1979, wat nieuwe ghost towns veroorzaakte, zoals Jeffrey City en Shirley Basin.

~ ~ ~ ~