ANTWERPEN

Stadhuis, OLV kathedraal, Rubens, het Steen, Lange Wapper

~ ~ ~ ~

map Vlaanderen

~ ~ ~ ~

Geschiedenis

Antwerpen is bij uitstek de dochter van de Schelde. Rond 200 na Christus was de plaats bewoond door Frankische stammen. Reeds voor 650 werd er ter bescherming van het dorp een houten vesting met aarden wal gebouwd, die in het Diets een aanverp werd genoemd. De missionarissen Eligius (St Elooi), Amandus en Willibrordus zetten er voet aan wal in de 6de, 7de en 8ste eeuw om Vlaanderen te bekeren naar het Christendom.

De Noormannen verwoestten het dorp in 836, maar het werd onmiddellijk herbouwd, en ontwikkelde zich aanzienlijk door de groei van Vlaanderen's textielindustrie. Het werd een van 's werelds mooiste steden, en tevens een handelshaven.

Stadhuis - Brabo en Antigoon

Volgens een oude legende kreeg de stad zijn naam door de mystieke reus Druon Antigoon, die aan de Schelde woonde. Hij vroeg een tol aan allen die de rivier wilden bevaren, en van dezen die weigerden, sneed hij een hand af en wierp deze in de Schelde. Uiteindelijk werd de reus Antigoon verslagen door de jonge held Silvius Brabo, die op zijn beurt een hand afhakte van de reus en ze in de Schelde wierp. Vandaar de naam Antwerpen, van hand en werpen. Het beeld van Brabo staat voor het mooie stadhuis van Antwerpen, dat gebouwd werd rond 1560.

Volgens een meer wetenschappelijke verklaring zou de naam Antwerpen kunnen komen uit de Gallo-Romeinse periode, uit het Latijn Antverpia, van Ante (voor) en Verpia (afzetting), of "aangespoeld zand" in de bocht van een rivier. Nog een andere uitleg spreekt van de benedictijnen van Deurne, die in 750 een nieuwe nederzetting bouwden aan de nieuwe oever van de Schelde. Na een verandering in zijn bedding vloeide de Schelde immers niet meer langs hun woonst in Deurne (villae Thurnini). De nieuwe nederzetting werd dus anda verpus genoemd, of een naar voor geschoven nederzetting.

Antwerpen : Brabo Antwerpen : stadhuis
Brabo
stadhuis Antwerpen

Onze-Lieve-Vrouwe kathedraal en Pieter Paul Rubens

De Onze-Lieve-Vrouwe kathedraal is de grootste Gotische kerk van België, en de bouw ervan duurde bijna 200 jaar! Na 1500 werd Antwerpen een vooraanstaand kunstcentrum, met wereldberoemde schilders zoals Quentin Matsys, Peter Paul Rubens, Van Dijck, Jordaens en David Teniers.

Het standbeeld van Rubens is bepaald indrukwekkend, zelfs al heeft het een ietwat ongewenst effect, wanneer men het van uit een bepaalde hoek bekijkt. Maar iedere straatjongen in Antwerpen kent sedert mensenheugenis "den duim van Rubens"... Men kan de woning van Rubens bezoeken (het Rubenshuis), en men vindt tevens een prachtig drieluik van hem, de Kruisafneming uit 1611, in de Onze Lieve Vrouwe kathedraal.

Antwerpen : Rubens en de OLV-kathedraal Antwerpen : "den Duim van Rubens"...
Rubens en de OLV-kathedraal
"den Duim van Rubens"...
Antwerpen : Rubenshuis Rubens : de kruisafneming

Het Steen en de Lange Wapper

Rond 1200-1225 werden het Steen en de burchtmuur gebouwd. Het was de eerste stenen burcht in Antwerpen, en het is meteen ook zijn oudste gebouw. Aanvankelijk heette het Antwerpen Burcht, maar toen het rond 1520 onder Karel V grondig werd verbouwd, werd het "Des Heeren Steen" genoemd, wat later gewoon Het Steen werd.

Aan de ingang prijkt het beeld van Lange Wapper, die twee dronkaards pest. Volgens de legende was Lange Wapper een kwelduivel, die de straten van Antwerpen onveilig maakte met allerlei pesterijen. Hij kwam vooral 's nachts te voorschijn en achtervolgde de dronkaards. Hij was een klein en dun ventje, maar kon zich veel groter maken, tot hij zelfs boven de huizen uitstak!

De Antwerpenaars ontdekten dat Lange Wapper de beeltenis van Maria niet kon verdragen, en ze plaatsten daarom steeds meer Mariabeeldjes op de gevels van hun huizen. Daardoor vluchtte de Wapper verder naar de binnenstad, viel in de Schelde, en verdronk.

Antwerpen : het Steen Antwerpen : Lange Wapper
het Steen
Lange Wapper

Middelheimpark, Plantin en Moretus museum, Diamantmuseum

In 1950 organiseerde Antwerpen een internationale open lucht tentoonstelling voor beeldhouwkunst in het Middelheimpark. Dit werd een zulkdanig succes, dat de stad besloot deze attractie permanent te maken. Na meer dan 50 jaar staat er nu een indrukwekkende collectie moderne beeldhouwkunst.

In 1555 richtte de Franse drukker Christoffel Plantin zijn wereldbekende drukkerij en uitgeverij op. De Officina Plantiniana werd vervolgens gedurende meer dan 300 jaar geleid door de familie Moretus. In 1876 werd het een museum, met typografisch materiaal, een bibliotheek, kunstvoorwerpen, en een indrukwekkende grafische collectie. Het museum biedt tevens een overzicht van de boekdrukkunst van de vijftiende tot de achttiende eeuw. De drukkerij bezit de oudste drukpersen ter wereld, daterend van rond 1600!

Reeds in de 15de eeuw was Brugge een centrum voor diamant, maar dat veranderde toen het Zwin verzandde. In de loop van de 16de eeuw nam Antwerpen deze industrie over. In het Diamantmuseum vindt men interessante informatie over het ontstaan van diamant, zijn verwerking tot juwelen, en de geschiedenis van de diamantjuwelen vanaf de zestiende eeuw.

Lees verder met een bezoek aan Brugge of keer terug naar Overzicht

~ ~ ~ ~