KRISPY KREME DOUGHNUTS

~ ~ ~ ~

Wat zijn eigenlijk doughnuts ?

Wat zijn eigenlijk doughnuts, of in de hedendaagse Amerikaanse schrijfwijze, donuts?

De origine van donuts is ontegensprekelijk een Europees recept, dat ontstond in de Lage Landen als de smoutebol! De eerste Nederlandse kolonisten introduceerden reeds rond 1650 het recept van deze goedkope lekkernij in Amerika, als in olie gefrituurde deeg-bollen, waarin een noot was verwerkt. De Britten konden natuurlijk het woord smoutebol niet uitspreken, maar de combinatie van dough (deeg) en nut (noot) werd algauw doughnut.

Gaandeweg verdween de noot, want die waren vrij duur, en rond 1847 kwam de jonge Gregory Hanson op het idee om de deegbol plat af te vlakken, en een gat in het midden te maken, zodat heel de deegmassa door en door zou gefrituurd zijn.

Jaren lang zwaaide het merk Dunkin' Donuts de plak op zowat heel de Amerikaanse markt. De Amerikaanse films met doughnut-etende politiemensen zijn legio, maar het typeert wel hoe sterk en hoe lang deze lekkernij in de Verenigde Staten reeds geïntroduceerd is.

De Amerikaanse donuts zijn zeer lekker wanneer ze vers en warm zijn, maar reeds na één dag smaken ze toch iets minder goed. De donuts van Krispy Kreme zijn echter iets minder zwaar en vet, en een beetje beter bestand tegen veroudering. De calorieën tellen we natuurlijk liever niet...

The Krispy Kreme Story

Het officiële verhaal van Krispy Kreme is zoals alle Amerikaanse succes-stories zwaar aangedikt, en de mogelijks wat ongelukkige passages worden doorgaans snel met de mantel der vergetelheid bedekt... Hierna vind je dus mijn versie!

De oorsprong

In 1933 kochten Vernon Carver Rudolph en zijn partner van een Franse Chef uit New Orleans een doughnut shop aan in Paducah (Kentucky). Ze kregen er meteen een geheim recept bij voor met gist gerezen donuts.

De uitbating van deze winkel was blijkbaar niet schitterend, want reeds in 1935 verhuisden ze naar Nashville (Tennessee). Nadien opende Rudolph samen met enkele familieleden shops in Charleston (West Virginia) en Atlanta (Georgia), voor de verkoop van donuts aan lokale groentewinkels.

Krispy Kreme Doughnuts

Waarschijnlijk rendeerde ook deze zaak niet al te best, en kwam er bovendien "een familiaal haar" in de boter (...), maar in 1937 liet Rudolph zowel zijn partner, als zijn familie en zijn winkel schieten, om elders een "eigen" doughnut shop op te richten.

Met twee kameraden reed hij naar Winston-Salem (North Carolina), met enkel nog zijn recept, een beetje gerief in de koffer, en de naam Krispy Kreme Doughnuts.

Alle drie samen hadden ze nog slechts 25 dollar in de "gezamenlijke pocket"... Met dit bedrag huurden ze een gebouw in Salem.

Aangezien Rudolph zelfs niets meer over had om nog ingrediënten aan te kopen, praatte hij een lokale winkelier zodanig om, dat deze hem de uitgaven zou voor schieten tot de donuts afgewerkt zouden zijn.

Op 13 juli 1937 werden de eerste Krispy Kreme donuts gemaakt in de Winston-Salem shop, met als bestemming opnieuw de groentewinkels. Maar al snel stopten er ook particulieren om zelf hun donuts te bestellen. Daarop sloeg de spitsvondige Rudolph algauw een gat in de muur van het gebouw, om ook rechtstreeks aan voorbijgangers te kunnen verkopen! Of de relatie met zijn huiseigenaar verbeterde na dat gat in diens muur, vertelt het verhaaltje niet...

Machinale fabricatie en franchising

In de jaren 1950 ontwikkelden ze gaandeweg toestellen om hun handwerk te kunnen mechaniseren. Uiteindelijk verliepen het uitgieten en het snijden van de deeg, het frituren, glazuren en stapelen helemaal automatisch. In 1962 kwam er opnieuw een sprong doordat de deeg niet meer werd gesneden, maar wel werd geblazen onder hoge druk.

In 1973 overleed Vernon Rudolph, en drie jaar later verkochten zijn erfgenamen het bedrijf aan de Beatrice Foods Company uit Chicago (Illinois). Het hoofdkwartier bleef wel in Winston-Salem, maar Beatrice Foods verkocht Franchising licenties.

In 1982 kocht een groepje franchisers de Krispy Kreme Doughnut Corporation terug van Beatrice Foods, en gaandeweg werden ze vrij bekend in heel het zuid-oosten van de US. In 1995 openden ze de eerste winkel buiten deze regio in Indianapolis (Indiana), en nadien ging het snel met New York City in 1996 en Los Angeles (California) in 1999.

In 1997 kreeg Krispy Kreme een plechtige erkenning in de Amerikaanse gemeenschap, doordat zijn producten werden tentoongesteld in de Smithsonian National Museum of American History in Washington DC... Dit kan alleen in Amerika, want stel U voor dat Jeanne Vandervaeren bij ons ooit een medaille zou gekregen hebben voor haar smoutebollen...

Beursgang

In 2000 profiteerde Krispy Kreme van de beurs-gekte door 13.800.000 aandelen uit te geven aan 5.25 $ per aandeel op de NASDAQ, met het symbool KREM. Daarmee rijfde het bedrijf een slordige 72 miljoen dollar werkingskapitaal binnen. Reeds in 2001 verkochten de grote aandeelhouders zo'n 9.313.300 aandelen aan 16.75 $, wat hen op één jaar tijd een slordige 107 miljoen dollar winst opleverde...

Krispy Kreme logoHet bedrijf zelf verkocht ook 1.086.700 aandelen, wat hen slechts een kleine 12,5 miljoen dollar winst opleverde. Daarmee kochten ze Digital Java, een klein koffie-bedrijfje uit Chicago. De bedoeling was in te pikken op het succes van de koffieshops, en een complementair aanbod te kunnen brengen op hun donuts.

Eventjes later begon de Nasdaq echter aan zijn steile afgang, en werden de aandelen inderhaast overgebracht naar de New York Stock Exchange (NYSE), met het symbool KKD.

Technologische vooruitgang

Nu was er ineens genoeg geld beschikbaar voor onderzoek, en meteen werd een volautomatisch systeem ontwikkeld, de Krispy Kreme Hot Doughnut Machine. Hierin wordt langs één kant de geprepareerde (en nog steeds geheime) deeg ingebracht, en langs de andere kant komen de volledig afgewerkte donuts er uit op de transportband.

Deze enorme machine is zeker de moeite van een bezichtiging waard. Ze wordt trouwens steeds achter glas geplaatst, zodat de klanten een volledig zicht hebben op de hele fabricatie.

Krispy Kreme Hot Doughnut Machine

Krispy Kreme sponsoring

In 2001 werd de eerste winkel buiten de USA geopend in Mississauga, juist buiten Toronto (Ontario) in Canada. Men mikte verder op nieuwe winkels in Canada, Mexico, Australië en Groot-Brittannië. In 2002 waren er meer dan 285 winkels in 38 staten, en werden er 7,5 miljoen donuts per dag geproduceerd, of zo'n 2,7 miljard per jaar.

Elke winkel kan minstens 3.000 donuts per uur produceren, en de grotere licenties gaan zelfs tot 12.000 per uur. Elke 22 seconden vervaardigde de hele groep Krispy Kreme een stapel donuts, die zo hoog is als de Empire State Building!

De nieuwste rage was het serveren van donuts op recepties van trouwpartijen... Maar ook de koffie draaide goed, of liever spoot goed, want in 2002 werd er méér dan 100 miljoen liter koffie geschonken!

Het gamma

De meest verkochte dougnhut is de Original Glazed, maar er bestaan ook andere variëteiten zoals de Chocolate Iced, Sprinkled, enz., en de onvermijdelijke cinnamon-versies (kaneel).

Er bestaan tevens bollen, die dan gevuld worden met een soort bessengelei (Raspberry Filled), of crème, en tenslotte zijn er ook nog cake-versies.

Het is beslist de moeite waard om de klanten aandachtig te zien keuren, en hen nadien te zien buiten wandelen met één of meer dozen Krispy Kremes onder de arm...

Door de publieke bewustwording van het gevaar van vetten en suiker, en waarschijnlijk ook door het begin van de economische crisis, is de consumptie van donuts sterk terug gevallen.

Meteen stelde dit een einde aan de stormachtige expansie van Krispy Kreme. Vele licenties werden inmiddels gesloten of gingen bankroet, en het einde schijnt nog niet in zicht te zijn.

Krispy Kreme gamma

Video : Krispy Kreme

 

~ ~ ~ ~