WAAROM WERD COCA COLA UITGEVONDEN ?

~ ~ ~ ~

Dit is een uittreksel van mijn artikel, met kleine foto's. Je vind het volledige artikel met beschrijving en grote foto's in mijn e-book View America: South-Atlantic 2

In de serie reisverhalen VIEW AMERICA beschrijft dit boek Georgia, Virginia en West-Virginia. Elke staat wordt beschreven met een korte historische achtergrond en zijn belangrijkste bijzonderheden, landschappen en toeristische attracties.

Het is geen traditioneel reisverhaal, maar een niet-commerciële en min of meer objectieve chroniek van een diepgaande exploratie van deze staten. Mijn boek beschrijft geen logies, restaurants of entertainment, behalve wanneer deze deel uitmaken van het verhaal. Het is geïllustreerd met meer dan 120 full-sized foto's.

~ ~ ~ ~

Verdovingsmiddelen in de jaren 1800

John Pemberton, de uitvinder van de Coca Cola siroop, werd ernstig gewond in 1865, tijdens de Slag van Columbus, Georgia. Net als vele andere gewonde veteranen werd hij verslaafd aan morfine. Als briljante chemicus zocht hij naar een remedie voor zijn verslaving, of op zijn minst toch naar een betere vervanging. Zoals Plato het reeds zei : Noodzaak is de moeder van de uitvinding...

In Europa hadden de Britten, Fransen en Pruisen de bloedige Krim oorlog tegen het Russische rijk beëindigd. In de Verenigde Staten kwam een einde aan de al even bloedige burgeroorlog. In de hele wereld waren er meer dan 1,5 miljoen slachtoffers gevallen, maar zeker 5 keer meer mensen waren ernstig gewond geraakt, of verminkt voor het leven.

Op dat ogenblik was het enige degelijke verdovingsmiddel laudanum, een opium derivaat, dat na 1820 langzaam aan vervangen werd door morfine, een andere opiaat. De farmaceutische opties van die tijd waren zeer beperkt, en al snel werd morfine gemengd met alles wat maar denkbaar is: water, thee, whisky, wijn, cognac, maar ook meer esoterische stoffen zoals hasjiesj, cayennepeper, ether, chloroform of Belladonna.

Morfine werd immens populair, aangezien allerlei kwalen, pijn, cholera en diarree gewoon alledaagse levensomstandigheden waren. Opiaten werden op grote schaal gebruikt als verdovend middel, of zelfs gewoon als remedie tegen verkoudheid en pijn. Verder was morfine zeer goedkoop, aangezien het werd belast als een medicijn en niet als een alcoholhoudende drank. Het was zelfs minder duur dan jenever of wijn! Maar het enthousiaste gebruik van deze verslavende drugs leidde tot een enorm en wereldwijd probleem van drugsverslaving.

Vin Mariani

Rond 1858 bezocht de prominente Italiaanse neuroloog Paolo Mantegazza Zuid-Amerika, en was hij getuige van het gebruik van coca door de inboorlingen. Hij testte het zelf uit, en in 1859 publiceerde hij een wetenschappelijke publicatie met de bloemrijke titel "Sulle Virtù Igieniche e Medicinali della Coca, e sugli Alimenti Nervosi in Generale" (Over de hygiënische en medische kwaliteiten van coca, en over zenuw-voedingsstoffen in het algemeen). Een van zijn opmerkingen was dat de cocaïne in cocabladeren de cognitieve processen leek te stimuleren.

Vin MarianiRond 1863 nam Angelo Mariani, een Frans-Corsicaanse chemicus, kennis van Mantegazza's publicatie, en hij raakte geïntrigeerd door coca en zijn financiële mogelijkheden. Hij ontwierp de drank Vin Tonique Mariani, die gemaakt werd van Bordeaux wijn en cocabladeren. Deze diende te worden gebruikt als substituut voor opiaten.

Vin Mariani bevatte oorspronkelijk 6 mg cocaïne per fluid ounce wijn, maar de wijn die werd geëxporteerd bevatte 7,2 mg om te kunnen concurreren met de hogere cocaïne dosis in soortgelijke dranken in de Verenigde Staten.

Vin Mariani werd enorm populair in Europa, met befaamde gebruikers zoals Koningin Victoria, Thomas Edison, paus Leo XIII, en paus Pius X. Paus Leo bekroonde zelfs de wijn met de Vaticaanse gouden medaille, en steunde het product in het openbaar!

Pemberton's French Wine Coca

French Wine CocaIn april 1865 werd Pemberton gewond in de Slag van Columbus, Georgia, en zoals vele andere gewonden veteranen werd hij na zijn behandeling verslaafd aan morfine. Als briljante chemicus zocht hij naar een remedie voor zijn verslaving, of op zijn minst toch naar een betere vervanging.

In 1866 experimenteerde Pemberton om zijn eigen versie van de populaire Vin Mariani te vinden. Uiteindelijk kwam hij op de proppen met een alcoholische drank, gemengd met coca, kolanoot en damiana.

Hij noemde de drank Pemberton's French Wine Coca, en patenteerde hem via zijn Eagle Drugs en Chemical Company.

De productie van Pemberton's French Wine Coca werd voortgezet tot aan Pemberton's overlijden in 1888. Merkwaardig genoeg werden er in 1887 tot 720 flesjes Wine Coca per dag verkocht, wat de verkoop van de nieuwe Coca Cola ver overtrof...

Coca Cola

In de Verenigde Staten groeide intussen de bezorgdheid over drugsverslaving en alcoholisme, en in 1885 stemde Atlanta een wetgeving om het gebruik van alcohol terug te dringen. Pemberton begon onmiddellijk opnieuw te experimenteren om een niet-alcoholisch alternatief van zijn French Wine Coca te produceren. Hij bekwam uiteindelijk een siroop, op basis van rietsuiker, extracten van cocabladeren en kolanoten (cafeïne). De siroop werd vervolgens verdund met water en gekoeld met ijsblokjes. Coca Cola was geboren !

Deze formule bevatte 8,46 mg cocaïne, maar de impact ervan werd gevoelig versterkt door de cafeïne uit de kolanoot. De drank werd oorspronkelijk aangeboden als een remedie tegen morfine- en opium-verslaving, naast een hele reeks andere voordelen voor de gezondheid.

Op 8 mei 1886 werd de frisdrank voor het eerst aan het publiek verkocht, in de Soda Fountain van Jacob's Pharmacy in Atlanta, voor vijf cent per glas. Elke dag werden gemiddeld 9 glazen verkocht, en in het eerste jaar bedroeg de volledige omzet ongeveer $ 50. Op 29 mei publiceerde Pemberton de eerste reclame voor de drank in de Atlanta Journal.

Het eigendomsrecht op de Coca Cola formule

Gegevens over Pemberton's medewerkingen en bedrijven, die uiteindelijk leidden tot de huidige Coca Cola Company, zijn moeilijk terug te vinden, en bovendien vaak tegenstrijdig. Bovendien liet Candler in 1910 de oudste documenten van het bedrijf verbranden, hetgeen de legale oorsprong nog meer verduistert.

Pemberton realiseerde zich nooit welk het potentieel was van de drank die hij gemaakt had.

Hij verkocht geleidelijk aan aandelen aan diverse partners, zoals Margaret Dozier, Woolfolk Walker en Asa Candler, die eigenaar was van een apotheek en drogisterij.

In 1887 werd het bedrijf opnieuw omgevormd tot de Pemberton Medicine Company, een samenwerking tussen Pemberton, J.C. Mayfield, A.O. Murphey, C.O. Mullahy en E.H. Bloodworth.

coca cola 8 coca cola 9

In juli 1888 verkocht Candler zijn drank onder de namen Yum Yum en Koke, maar geen van beide sloeg aan. Hij zocht derhalve de wettelijke eigenaar te worden van Coca Cola, teneinde zijn twee concurrenten uit te sluiten. Hij kocht de exclusieve rechten op de formule van Pemberton, Walker en Dozier, en richtte de (eerste) Coca Cola Company op. Nochtans werd in 1914 de geldigheid van deze verkoop in vraag gesteld.

Op 1 mei 1889 publiceerde Asa Candler een advertentie van een volledig blad in de Atlanta Journal, waarin hij zijn bedrijf aankondigde als "de enige eigenaar van Coca-Cola". Nochtans duurde het tot in 1891 vooraleer hij het volledige eigendomsrecht bekwam, voor de totale som van $ 2.300.

Tegen 1892 had het marketing-genie Candler de verkoop van Coca-Cola siroop bijna vertienvoudigd! Met zijn broer, John S. Candler, John Pemberton's voormalige partner Frank Robinson, en nog twee andere medewerkers, richtte Candler de (tweede en huidige) Coca-Cola Company op, met een beginkapitaal van $ 100.000. Het merk "Coca-Cola" werd geregistreerd in het US States Patent Office op 31 januari 1893. Op 12 maart 1894 werd Coca-Cola voor de eerste maal verkocht in flessen.

~ ~ ~ ~